Kesin kabulden sonra yüklenicinin sorumluluğu: 15 yıl ne zaman başlar? (4735 m.30)
Kesin kabulden sonra yüklenicinin sorumluluğu: 4735 sayılı Kanun'un 30. maddesine göre 15 yıl, kesin kabul onay tarihinden işler. Örnek takvim ve liste.
İçindekiler
Kesin kabulden sonra yüklenicinin sorumluluğu bitmez. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 30. maddesine göre yapım işlerinde yüklenici ve alt yükleniciler; yapının fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmaması, hileli malzeme kullanılması ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan işe başlama tarihinden kesin kabul tarihine kadar, kesin kabul onay tarihinden itibaren de 15 yıl süreyle müteselsilen sorumludur. 15 yıl, kesin kabul tarihinden değil kesin kabul onay tarihinden işler. Bu yazıda maddenin lafzını, onbeş yılın yapı denetim görevlileri ve danışmanlar için nasıl yazıldığını, örnek bir takvimi, Kesinfiyat'ta bu tarihlerin nasıl izlendiğini ve bir kontrol listesini bulacaksınız.
4735 sayılı Kanun 30. madde: kesin kabulden sonra sorumluluk nasıl sürer?
Maddenin resmî başlığı "Yapım işlerinde yüklenicilerin ve alt yüklenicilerin sorumluluğu"dur ve madde tek fıkradır:
Yapım işlerinde yüklenici ve alt yükleniciler, yapının fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmaması, hileli malzeme kullanılması ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan, yapının tamamı için işe başlama tarihinden itibaren kesin kabul tarihine kadar sorumlu olacağı gibi, kesin kabul onay tarihinden itibaren de onbeş yıl süreyle müteselsilen sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre yüklenici ve alt yüklenicilere ikmal ve tazmin ettirilir. Ayrıca haklarında 27 nci madde hükümleri uygulanır.
Madde sorumluluğu iki tarihe bağlar:
| Dönem | Lafızdaki karşılığı | Başlar | Biter |
|---|---|---|---|
| Birinci dönem | "işe başlama tarihinden itibaren kesin kabul tarihine kadar" | İşe başlama tarihi | Kesin kabul tarihi |
| İkinci dönem | "kesin kabul onay tarihinden itibaren de onbeş yıl süreyle müteselsilen" | Kesin kabul onay tarihi | 15 yıl sonra |
Maddenin ikinci cümlesine göre zarar ve ziyan "genel hükümlere göre" yüklenici ve alt yüklenicilere ikmal ve tazmin ettirilir. Üçüncü cümlenin işaret ettiği 27. madde "Yüklenicilerin ceza sorumluluğu" başlığını taşır.
15 yıl kimleri bağlar? Yapı denetim görevlisi, danışman, tedarikçi (4735 m.31–34)
Kanun, 30. maddenin ardından dört madde daha sorumluluk düzenler. Onbeş yıl bunlardan ikisinde, yapı denetimini yerine getiren idare görevlileri ile danışmanlık hizmeti sunucuları için yazılıdır:
m.31 Yapı denetimini yerine getiren idare görevlileri, denetim eksikliği nedeniyle işin fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmamasından ortaya çıkan zarar ve ziyandan onbeş yıl süre ile yüklenici ile birlikte müteselsilen sorumludur. Ayrıca haklarında 28 inci madde hükümleri uygulanır.
m.32/1 Danışmanlık hizmetlerinde; tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, hatalı yaklaşık maliyet tespiti, işlerin yürürlükteki mevzuata uygun olarak yapılmaması, meslek ahlakına uygun davranılmaması, bilgi ve deneyimin idarenin yararına kullanılmaması ve benzeri nedenlerle meydana gelen zarar ve ziyandan hizmet sunucusu doğrudan, yapı denetimi hizmetinin sunulduğu durumda ise yapım işini üstlenen yüklenici ve alt yüklenicilerle birlikte onbeş yıl süre ile müteselsilen sorumludur.
| Madde | Kim | Süre (lafız) | Ayrıca |
|---|---|---|---|
| m.30 | Yüklenici ve alt yükleniciler | "işe başlama tarihinden itibaren kesin kabul tarihine kadar" · "kesin kabul onay tarihinden itibaren de onbeş yıl süreyle müteselsilen" | m.27 (yüklenicilerin ceza sorumluluğu) |
| m.31 | Yapı denetimini yerine getiren idare görevlileri | "onbeş yıl süre ile yüklenici ile birlikte müteselsilen" | m.28 (görevlilerin ceza sorumluluğu) |
| m.32 | Danışmanlık hizmeti sunucuları | "doğrudan, yapı denetimi hizmetinin sunulduğu durumda ise yapım işini üstlenen yüklenici ve alt yüklenicilerle birlikte onbeş yıl süre ile müteselsilen" | m.27 |
| m.33 | Tedarikçiler | "doğrudan sorumludur"; maddede süre yazılı değil | m.27 |
| m.34 | Hizmet sunucuları | "doğrudan sorumludur"; maddede süre yazılı değil | m.27 |
Örnek takvim: 15 yıl hangi gün başlar, hangi gün biter?
Aşağıdaki iş kurgusaldır; tarihler all risk sigortası yazımızdaki örnekle aynıdır.
| Olay | Tarih | Hükümdeki yeri |
|---|---|---|
| İşe başlama | 15.09.2026 | m.30: birinci dönem başlar. |
| Geçici kabul | 20.12.2027 | m.30'da anılmaz. m.13/(a): kesin teminatın yarısı "geçici kabul tutanağının onaylanmasından sonra" iade edilir. |
| Kesin kabul | 20.12.2028 | m.30: birinci dönem "kesin kabul tarihine kadar" sürer. |
| Kesin kabulün onayı | 05.01.2029 | m.30: 15 yıl "kesin kabul onay tarihinden itibaren" işler. m.13/(a): kalan teminat, ilişiksiz belgesi getirilmesi ve "kesin kabul tutanağının onaylanmasından sonra" iade edilir. |
| 15 yılın sonu | 05.01.2044 | Onay tarihinin 15 yıl sonraki aynı günü (varsayım, aşağıda). |
m.30, 15 yılın hangi gün dolduğunu ayrıca söylemez; örnekteki 05.01.2044, onay tarihinin 15 yıl sonraki aynı günüdür. Kesin kabul ile onayını bilerek ayrı günlere koyduk: madde birinci dönemi kesin kabul tarihine, 15 yılı onay tarihine bağlar.
Teminatın iadesi ile 15 yıllık sorumluluk ayrı hükümlerdir: m.13/(a) kalan teminatı kesin kabul tutanağının onaylanmasından sonra iade ettirir, m.30 ise 15 yılı kesin kabul onay tarihinden başlatır. İadenin şartları kesin teminat iadesi yazımızda. Kesin kabulden sonra iade edilecek kalanı kendi rakamlarınızla görmek için Kesin Teminat Hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Kesinfiyat'ta kesin kabul onay tarihi ve 15 yıllık sorumluluk bitişi
Kesinfiyat, kesin kabul kaydında kesin kabul tarihinin yanında onay tarihini ayrı tutar ve 15 yılın bitişini bu tarihten gösterir:
- Kesin kabulü onaylarken "İdarenin onay tarihi" girilir. Pencere bugünün tarihini önerir; tutanağın idarece onaylandığı gün farklıysa o gün yazılır.
- Onaylanan kesin kabulde yalnız onay tarihi düzeltilebilir; tutanağın öteki alanları kilitli kalır.
- Kesin Kabul sayfası onay tarihinin yanında "Müteselsil sorumluluk bitişi (4735 m.30)" satırını gösterir. Örnekteki iş için onay tarihi 05.01.2029 girilirse satırda 05 Oca 2044 görünür.
- Bitiş, onay tarihinin 15 yıl sonraki aynı günüdür; 29 Şubat'ta onaylanan bir kabulde bitiş 28 Şubat'a iner. Bu sayım Kesinfiyat'ındır; m.30 sayım kuralı vermez.
- Bitiş tarihi bilgi içindir; hiçbir işlemi durdurmaz.
Kontrol listesi: kesin kabulden sonra 15 yılı doğru izliyor musunuz?
- Kesin kabul tarihini ve kesin kabulün onay tarihini ayrı ayrı not ettiniz mi? m.30 birinci dönemi birine, 15 yılı ötekine bağlar.
- 15 yılın bitişini onay tarihinden saydınız mı?
- Alt yüklenicileri hesaba kattınız mı? m.30 yüklenici ile alt yüklenicileri birlikte sayar.
- Kalan kesin teminatın iadesini sorumluluğun sonu saymadınız mı? İade m.13/(a)'ya, 15 yıl m.30'a bağlıdır.
- Kesin kabul tutanağını ve onayını 15 yıl boyunca bulabileceğiniz bir yerde saklıyor musunuz?
Kaynakça
- 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu, m.30 "Yapım işlerinde yüklenicilerin ve alt yüklenicilerin sorumluluğu", m.31 "Yapı denetim görevlilerinin sorumluluğu", m.32 "Danışmanlık hizmeti sunucularının sorumluluğu", m.33 "Tedarikçilerin sorumluluğu", m.34 "Hizmet sunucularının sorumluluğu"; m.27 "Yüklenicilerin ceza sorumluluğu" ve m.28 "Görevlilerin ceza sorumluluğu" (yalnız başlıkları); m.13/(a) "Kesin teminat ve ek kesin teminatların geri verilmesi". Fıkra sınırları resmî konsolide metnin Word nüshasından. Resmî konsolide metin, son değişiklik 7579 sayılı Kanun (yürürlük 22/5/2026): mevzuat.gov.tr nüshası.
- Bağlantılar ve erişim tarihi: 16/10/2026.
