Hakediş damga vergisi oranı nedir, nasıl hesaplanır? (488 DVK)

Hakediş damga vergisi oranı binde 9,48'dir (yüzde 0,948). Resmî daireye verilen hakediş makbuzu 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'na ekli (1) sayılı tablonun IV-1-a bendine girer; matrah hakedişin KDV hariç tutarıdır, fiyat farkı dahil. Avans ödenirken damga kesildiyse o hakedişte mahsup edilen avans matrahtan düşülür. 2026'da tek bir hakedişten kesilecek damga 29.115.961,10 TL'yi aşamaz.

Aşağıda bendin metni, vergiyi kimin ödediği, ihale kararı ve sözleşme damgasından farkı, matrahın nasıl kurulduğu, avans mahsubunun etkisi, azami tutar, muafiyet, kurgusal bir örnek hesap, Kesinfiyat'taki karşılığı ve bir kontrol listesi var.

Hakediş damga vergisi oranı nedir? (488 DVK, (1) sayılı tablo IV-1-a)

Damga vergisi kâğıda bağlı bir vergidir. Kanunun 1. maddesi "Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar Damga vergisine tabidir." der. Hakediş ödemesinde vergiyi doğuran kâğıt, tablonun "IV. Makbuzlar ve diğer kâğıtlar" bölümündeki şu bentte tarif edilir:

a) Resmî daireler tarafından yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödemeler (avans olarak yapılanlar dahil) nedeniyle kişiler tarafından resmî dairelere verilen ve belli parayı ihtiva eden makbuz ve ibra senetleri ile bu ödemelerin resmî daireler nam ve hesabına, kişiler adına açılmış veya açılacak hesaplara nakledilmesini veya emir ve havalelerine tediyesini temin eden kâğıtlar

Tabloda bu bendin karşısında iki oran yazar: kanunla getirilen binde 7,5 ve uygulanacak olan binde 9,48. Hakedişte uygulanan binde 9,48'dir, yani %0,948.

Vergiyi kim öder? Kanunun 3. maddesi açıktır: "Damga Vergisinin mükellefi kağıtları imza edenlerdir. Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların Damga Vergisini kişiler öder." Damga yüklenicinin üzerindedir; idare onu hakedişten keser ve kapağın kesintiler ve mahsuplar bölümünde gösterir.

Bendin lafzı "mal ve hizmet alımları" der, yapım işini ayrıca anmaz. Gelir İdaresi Başkanlığı, bir il özel idaresinin ihale ettiği okul ve pansiyon binası yapım işlerinin hakedişi için verdiği 23.06.2021 tarihli özelgede bu bendi uygulamıştır:

Buna göre, özelge talep formunuz ekinde başvurunuz konusu ödeme belgeleri yer almamakla birlikte, resmi daireler tarafından yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin hakediş ödemeleri nedeniyle düzenlenen kağıtların, ödemeye ilişkin kağıdın ihtiva ettiği KDV hariç tutar üzerinden Kanuna ekli (1) sayılı tablonun IV/1-a fıkrasına göre damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.

Özelge belirli bir başvuruya verilmiş cevaptır, ama idarenin yapım hakedişini bu bentte okuduğunu gösterir.

Kamu ihalesinde üç ayrı damga: ihale kararı, sözleşme, hakediş

Hakediş damgası işin tek damgası değildir. (1) sayılı tablo aynı işte üç kâğıdı ayrı ayrı vergilendirir:

İhale kararı ve sözleşme damgası sözleşme aşamasının kâğıtlarıdır. Hakediş damgası ise her ödemenin kâğıdında yeniden doğar. Bu yazı yalnız üçüncüsünü anlatır.

Kesin hakedişte ve her hakedişte damga vergisi kesilir mi?

Evet. Bent ödemeye bağlıdır: ödemesi yapılan her hakedişin makbuzu ayrı bir kâğıttır ve ayrı damgalanır. Kesin hakediş için ayrı bir kural yoktur; o da aynı bende giren bir ödemedir. Her hakedişin damgası yalnız o hakedişin tutarından (E) hesaplanır, önceki hakedişlerin toplamından değil. Hakedişin hangi aralıkla düzenlendiği ve kaç günde ödendiği için hakediş raporu yazısına bakabilirsiniz.

Hakedişte damga vergisi matrahı: KDV hariç, fiyat farkı dahil (E)

Matrah KDV'yi içermez. Aynı özelge, 30 Seri No'lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği'ne atıfla "damga vergisinin katma değer vergisi hariç olmak üzere sadece işin bedeli üzerinden hesaplanması" gerektiğini hatırlatır.

Hakediş kapağında bu tutar E satırıdır: bu hakedişin tutarı, yani C − D. C, sözleşme fiyatlarıyla yapılan iş (A) ile fiyat farkının (B) toplamıdır; D, bir önceki hakedişin toplam tutarı. Fiyat farkı C'nin içinde olduğu için E'ye, dolayısıyla damga matrahına girer. KDV (F) ise E üzerinden ayrıca hesaplanır ve matraha girmez. Fiyat farkının kendisi Pn katsayısıyla bulunur; formül ve katsayılar için Pn formülü yazısına bakabilirsiniz.

Avans mahsubu damga matrahından düşülür mü?

Avans ödemesi de damgaya tabidir; bent "(avans olarak yapılanlar dahil)" der. Aynı paranın iki kez vergilenmemesi için 43 Seri No'lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği'nin 6.1.4.1 bölümü şu kuralı koyar:

Resmi daireler tarafından yapılan mal ve hizmet alımına ilişkin ödemeler sırasında düzenlenen kağıtlar avans ödemeleri de dahil olmak üzere damga vergisine tabi tutulacaktır. Ancak kati ödeme sırasında damga vergisi hesaplanırken avans ödemeleri sırasında damga vergisi kesilip kesilmediği araştırılacak, üzerinden damga vergisi hesaplanan avans tutarı düşüldükten sonra kalan damga vergisine tabi istihkak veya ödeme tutarı üzerinden damga vergisi kesilecektir. Böylece, ödemeler üzerinden mükerrer vergi tahsili önlenecektir.

Hakedişe uygulanınca iki durum çıkar:

• Avans ödenirken damga kesildiyse: bu hakedişte mahsup edilen avans (kapakta g satırı) matrahtan düşülür; damga (E − g) × binde 9,48 olur. Bu yüzden bazı hakediş kapaklarında damga satırı E − g üzerinden yazılır.
• Avans ödenirken damga kesilmediyse: düşülecek bir tutar yoktur; damga E × binde 9,48'dir.

Düşülen tutar, tebliğin deyişiyle "üzerinden damga vergisi hesaplanan avans tutarı"dır. Bir hakedişte mahsup edilecek avansı Avans Hesaplama aracıyla bulabilirsiniz.

Damga vergisi azami tutarı 2026: 29.115.961,10 TL

Kanunun 14. maddesi her kâğıttan alınacak vergiye bir üst sınır koyar:

Şu kadar ki her bir kağıt için hesaplanacak vergi tutarı (1) sayılı tabloda yer alan sınırlamalar saklı kalmak üzere 800 bin Yeni Türk Lirasını aşamaz. Bir önceki yılda uygulanan bu azami tutar, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, o yıl için tespit ve ilan olunan yeniden değerleme oranında artırılır.

2026 için bu sınır, 71 Seri No'lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği'yle 1 Ocak 2026'dan geçerli olmak üzere 29.115.961,10 TL'dir. Sınır her kâğıt için, yani her hakediş makbuzu için ayrı işler. Binde 9,48'le bağlaması için tek hakedişin matrahının yaklaşık 3.071.303.913,50 TL'yi (29.115.961,10 ÷ 0,00948) aşması gerekir; çoğu işte hiç devreye girmez.

Damga vergisi muafiyeti ve resmî daire olmayan idare

Bazı işlerde hakedişten damga kesilmez. İki ayrı sebep vardır:

• Muafiyet: özel bir kanun işlemi vergiden çıkarır. Örneğin 7269 sayılı Kanun'un 42. maddesi afet sonrası yapılan işler için "…yeniden inşa edilecek veya onarılacaklarla ilgili ihale, sözleşme, ruhsatname ve sair işlemler ve bu kanundan faydalanacakların verecekleri beyanname, taahhütname ve yapacakları sözleşmeler her türlü vergi, resim ve harçtan muaftır." der.
• Resmî daire olmayan idare: IV-1-a yalnız resmî dairelerin ödemelerine uygulanır. Kanunun 8. maddesi resmî daireyi şöyle tanımlar: "Bu kanunda yazılı resmi daireden maksat, genel ve özel bütçeli idarelerle, il özel idareleri, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları, belediyeler ve köylerdir. Bu dairelere bağlı olup ayrı tüzel kişiliği bulunan iktisadi işletmeler resmi daire sayılmaz." İşi ihale eden kurum bu tanıma girmiyorsa hakediş makbuzu bu bende girmez.

Hakediş damga vergisi hesaplama: avanslı bir örnek

Varsayımlar kurgusaldır: idare resmî dairedir, hakediş 2026 yılına aittir, KDV oranı %20'dir ve avans ödenirken damgası kesilmiştir.

İki sonuç arasındaki 11.850,00 TL, mahsup edilen avansın damgasıdır (1.250.000,00 × binde 9,48): avans ödenirken bu tutar zaten kesildiyse hakedişte bir daha kesilmez.

Kendi rakamlarınızla denemek için Damga Vergisi Hesaplama aracını kullanabilirsiniz: araç girdiğiniz matraha binde 9,48'i uygular ve 2026'dan itibaren dönemin azami tutarını gösterir. Avans ödenirken damga kesildiyse matrah olarak E − g'yi girin.

Kesinfiyat'ta hakediş damga vergisi

• Oran, hakedişin dönemine göre ulusal parametre tablosundan gelir (binde 9,48). Sözleşmeye özel bir oran proje vergi ayarına girilirse o oran uygulanır.
• Matrah E'dir: KDV hariç, fiyat farkı dahil hakediş tutarı.
• 2026 ve sonraki dönemlerde azami tutar uygulanır. Hesaplanan damga sınırı aşarsa tutar sınıra indirilir; satırda indirilmeden önceki tutar ve dayanağı kalır.
• Muafiyet proje vergi ayarında işaretlenir ve dayanağı (kanun maddesi ya da idare yazısı) yazılmadan kaydedilmez. Muaf işte kapaktaki damga satırı "(Muaf)" ibaresiyle görünür; oran kâğıdın yasal oranıdır, tutar sıfırdır.

Kontrol listesi: hakedişteki damga kesintisi doğru mu?

• İşi ihale eden kurum 488 sayılı Kanun'un 8. maddesindeki resmî daire tanımına giriyor mu?
• Oran binde 9,48 (%0,948) mi?
• Matrah KDV hariç mi; fiyat farkı E'nin içinde mi?
• Avans ödenirken damga kesildi mi? Kesildiyse bu hakedişte mahsup edilen avans matrahtan düşüldü mü?
• Damga yalnız bu hakedişin tutarından (E) mı hesaplandı, önceki hakedişlerin toplamından değil mi?
• 2026'da tek hakedişin damgası 29.115.961,10 TL'yi aşıyor mu?
• İş özel bir kanunla muafsa (ör. 7269 sayılı Kanun m.42) kapakta damga satırı muaf olarak mı görünüyor?
• Sözleşme ve ihale kararı damgası hakediş damgasıyla karıştırılmadı mı?

Kaynakça

• 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu (Resmî Gazete 11.07.1964, sayı 11751), m.1, m.3, m.8, m.14/1; (1) sayılı tablo I-A-1, II-2, IV-1-a. mevzuat.gov.tr konsolide metin. Erişim 04.11.2026.
• Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 43), Resmî Gazete 04.02.2005, sayı 25717, bölüm 6.1.4.1. 44 Seri No'lu Tebliğ (Resmî Gazete 16.04.2005, sayı 25788) bu tebliğden yalnız 3.5.2, 3.6.1 ve 3.6.2 numaralı maddeleri kaldırmıştır. Erişim 04.11.2026.
• Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 71), Resmî Gazete 31.12.2025, sayı 33124 (5. Mükerrer): 2026 azami tutarı. Erişim 04.11.2026.
• Gelir İdaresi Başkanlığı, Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı özelgesi, 23.06.2021 tarihli ve 90792880-155.99[6155]-194974 sayılı (yapım işi hakedişinde gelir vergisi, KDV ve damga vergisi matrahı). Erişim 04.11.2026.
• 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun, m.42. mevzuat.gov.tr konsolide metin. Erişim 04.11.2026.